Kompot z suszu, czyli kompot wigilijny, to suszone owoce namoczone i ugotowane w dużej ilości wody, czasem z cynamonem, goździkami i sokiem z cytrusów. Porównaliśmy trzy przepisy na kompot z suszu. Zgadzają się co do proporcji suszu i wody, a różnią się czasem moczenia, czasem gotowania i tym, czy owoce mają być wędzone.
Kompot kończy wigilijną kolację, którą opisujemy na stronie Wegańska Wigilia: 12 potraw.
Składniki
Na 3-4 litry wody:
| Składnik | Ilość | Co mówią źródła |
|---|---|---|
| suszone owoce | 400-500 g | Kwestia Smaku 500 g mieszanki (jabłka, gruszki, śliwki, morele) na 4 l; Hortex 200 g jabłek i 200 g śliwek na 3-4 l kompotu; AniaGotuje ok. 455 g na 3 l |
| woda | 3-4 l | |
| laska cynamonu | 1 mała | opcjonalnie |
| goździki | 5-7 | Hortex 5, AniaGotuje 7, Kwestia Smaku „kilka” |
| gwiazdka anyżu, skórka pomarańczy | po kawałku | opcjonalnie |
| sok z cytryny | 2-3 łyżki | AniaGotuje zamiast tego sok z pomarańczy i pół cytryny |
| cukier | do smaku albo wcale |
W przepisie AniaGotuje jest sześć rodzajów suszu: jabłka zwykłe i wędzone, morele, śliwki, żurawina i wędzone gruszki. Poradnik Hortex proponuje też figi i rodzynki. Po odcedzeniu owoców z 3 litrów wody w przepisie AniaGotuje zostaje około 1,5 litra mocnego kompotu.
Przygotowanie
Płukanie. Opłucz susz w zimnej wodzie. W przepisie AniaGotuje owoce płucze się dwa razy i od razu przekłada do garnka, w którym będzie się gotować kompot.
Moczenie. Zalej owoce wodą. Tu przepisy różnią się najbardziej: w przepisie Kwestii Smaku owoce moczą się około 30 minut, w poradniku Hortex około 3 godzin w ciepłej wodzie, a w przepisie AniaGotuje 12 godzin, najlepiej przez noc. Wody z moczenia nie wylewaj, bo w niej gotujesz kompot. Poradnik Hortex każe po moczeniu dolać jeszcze wody, bo część wchłonęły owoce. Jeśli wybierasz nocne moczenie, zalej susz wieczorem 23 grudnia, a kompot ugotuj w Wigilię.
Gotowanie. Dodaj przyprawy i zagotuj kompot na małym ogniu. Przepis Kwestii Smaku podaje około 10 minut, aż owoce zmiękną, ale zanim zaczną się rozpadać. Poradnik Hortex podaje około 30 minut na bardzo małym ogniu. W przepisie AniaGotuje po zagotowaniu zmniejsza się ogień, kompot gotuje 30 minut, potem dodaje sok z pomarańczy i cytryny i gotuje jeszcze 10 minut. W sumie od 10 do 40 minut.
Na koniec. Dopraw sokiem z cytryny. Wyjmij goździki, bo zostawione mogą dać gorzki smak. Spróbuj i w razie potrzeby dosłodź.
Odstawienie. Według przepisu Kwestii Smaku gotowy kompot odstawia się na 2-3 godziny, żeby owoce napęczniały. Podawaj go ciepły albo schłodzony. Przepis AniaGotuje proponuje rozcieńczyć gorący kompot wodą 1:1.
Wersja roślinna
Jedynym składnikiem odzwierzęcym, który pojawia się w tych przepisach, jest miód. Przepis Kwestii Smaku podaje „miód lub cukier do smaku”, a poradnik Hortex 1/2 szklanki cukru albo 2-3 łyżki miodu. W wersji roślinnej zostajesz przy cukrze albo nie słodzisz wcale, jak w przepisie AniaGotuje. Poradnik Hortex zaznacza, że suszone owoce są na tyle słodkie, że dosładzanie jest opcjonalne.
Wędzone owoce są tak samo roślinne jak zwykłe, zmieniają tylko smak.
Wędzony czy zwykły susz
Susz wigilijny kupisz zwykły albo wędzony, a źródła są tu podzielone. Przepis Kwestii Smaku radzi sprawdzić skład na opakowaniu, bo owoce „mają być tylko suszone”, bez wędzenia. W przepisie AniaGotuje są wędzone jabłka i wędzone gruszki, które można zastąpić zwykłymi suszonymi jabłkami lub gruszkami. Poradnik Hortex dopuszcza „suszone (albo wędzone) śliwki” i proponuje cynamon oraz kardamon, żeby złagodzić smak wędzonki.
To wybór smaku. Jeśli nie wiesz, czy twoja rodzina lubi nutę dymu, kup susz bez wędzenia albo zacznij od jednej wędzonej gruszki; przepis AniaGotuje zachęca, żeby dodać chociaż jedną.
Mieszanka na kompot z suszu różni się też morelami. Według przepisu AniaGotuje naturalnie suszone morele są ciemne, a siarkowane intensywnie pomarańczowe. Ani jedne, ani drugie nie są wędzone, więc wybierz te, które lubisz.
Najczęstsze błędy
- Za mały garnek. Owoce w czasie gotowania mocno pęcznieją.
- Goździki zostawione w kompocie. Mogą nadać mu gorzki smak. Jeśli kompot będą piły małe dzieci, przepis AniaGotuje radzi dać o połowę mniej goździków.
- Gwałtowne gotowanie. We wszystkich trzech przepisach kompot gotuje się na małym ogniu.
- Cynamon mielony wrzucony na początku. Jeśli nie masz laski cynamonu, przepis AniaGotuje radzi dodać płaską łyżeczkę mielonego dopiero pod koniec gotowania.
- Wylana woda z moczenia. W przepisach AniaGotuje i Kwestii Smaku kompot gotuje się w tej samej wodzie, w której moczyły się owoce.
Przechowywanie
Żadne z trzech źródeł nie podaje, jak długo kompot może stać w lodówce, więc kierujemy się ogólną zasadą brytyjskiej Food Standards Agency dla ugotowanych potraw. Ostudzony kompot wstaw do lodówki w ciągu 1-2 godzin, trzymaj go w temperaturze 0-5°C i wypij w ciągu 48 godzin. Jeśli wiesz, że nie zdążysz, zamroź go w porcjach w szczelnych pojemnikach, rozmrażaj w lodówce i wypij w ciągu 24 godzin od rozmrożenia.
Skąd ten przepis
Porównaliśmy przepisy Kwestii Smaku i AniaGotuje z poradnikiem marki Hortex. Z poradnika Hortex bierzemy tylko sposób przygotowania. Czas przechowywania pochodzi z zaleceń Food Standards Agency.
Gdzie źródła się różnią:
- moczenie: od 30 minut do 12 godzin;
- gotowanie: od 10 do 40 minut;
- susz: tylko suszony (Kwestia Smaku) albo także wędzony (AniaGotuje, Hortex);
- słodzenie: miód lub cukier (Kwestia Smaku, Hortex) albo nic (AniaGotuje).
Na wigilijnym stole kompot stoi obok barszczu czerwonego i kapusty z grochem.