Wegański pasztet z soczewicy to upieczona w keksówce masa z ugotowanej soczewicy, kaszy jaglanej, podsmażonej cebuli i oleju. Masę skleja kasza jaglana, więc nie potrzebujesz jajek, mąki ani bułki tartej. Jadłonomia piecze wegańskie pasztety na święta, a Dobre Zielsko nazywa pasztet z soczewicy wegańską klasyką na każde święta. Pasuje na Wielkanoc i na Boże Narodzenie.
Podstawą naszego przepisu jest pasztet soczewicowy z żurawiną z Jadłonomii. Porównaliśmy go z pasztetem z soczewicy i grzybów leśnych z Dobrego Zielska, który podajemy niżej jako drugą wersję. Tam, gdzie źródła się różnią, piszemy o tym wprost. Inne potrawy na świąteczny stół zebraliśmy na stronie 12 potraw wigilijnych w wersji roślinnej.
Składniki
Na jedną keksówkę o wymiarach około 20 x 11 cm:
| Składnik | Ilość | Co mówią źródła |
|---|---|---|
| soczewica brązowa lub zielona | 200 g suchej (ok. 2 szklanki ugotowanej) | Dobre Zielsko: 300 g na keksówkę długości ok. 30 cm |
| kasza jaglana | 100 g suchej (ok. 1 szklanka ugotowanej) | tyle samo w obu przepisach |
| cebula | 2 sztuki | Dobre Zielsko: 2 średnie |
| olej do masy | 100 ml | Dobre Zielsko: 1/2 szklanki oleju rzepakowego lub oliwy |
| olej do smażenia | tyle, ile potrzeba na patelnię | |
| liście laurowe, ziele angielskie, goździki | po 2 sztuki | tylko do smażenia cebuli, potem je wyjmujesz |
| sos sojowy | 2-3 łyżki | |
| majeranek, cząber, lubczyk | 3/4, 1/2 i 1/4 łyżeczki | plus szczypta gałki muszkatołowej, sól i czarny pieprz |
| suszona żurawina | 4 łyżki | opcjonalnie |
Do formy przyda się papier do pieczenia albo olej i bułka tarta. W wersji bez glutenu Jadłonomia proponuje mielone orzechy zamiast bułki.
Pasztet z soczewicy z grzybami i pieczarkami: Dobre Zielsko
Na keksówkę długości około 30 cm:
- 300 g soczewicy brązowej lub zielonej i 100 g kaszy jaglanej
- 200 g pieczarek brązowych lub białych albo zamiast nich grzyby leśne
- 20 g suszonych grzybów leśnych (podgrzybków lub borowików) i 20 g ziaren słonecznika
- 1/2 szklanki oleju rzepakowego lub oliwy
- 10 suszonych całych śliwek
- 6 liści laurowych, 4 ząbki czosnku, 2 średnie cebule
- 2 łyżki płatków drożdżowych
- po 1 łyżce tymianku, rozmarynu i natki pietruszki, suszonych lub świeżych
- pół łyżeczki soli, trochę pieprzu, opcjonalnie trochę czarnuszki
Dobre Zielsko dodaje też koncentrat z grzybów leśnych. Jeśli go nie masz, pomiń go i daj więcej suszonych grzybów.
Przygotowanie
Kasza i soczewica
Żeby kasza jaglana nie była gorzka, zalej ją zimną wodą, zamieszaj i po około 5 minutach odlej wodę. Powtórz to jeszcze raz. Potem przelej kaszę wrzątkiem, zalej świeżym wrzątkiem w proporcji 2,5:1 i gotuj na małym ogniu 15-20 minut bez mieszania.
Soczewicę przepłucz i zalej wodą w proporcji 2:1. Gotuj ją, aż zmięknie, ale zostanie sypka. Kasza też nie może się przegotować, bo z rozgotowanych składników pasztet wychodzi zbyt wilgotny. Dobre Zielsko gotuje soczewicę al dente i dopuszcza ugotowanie jej razem z kaszą w jednym garnku przez około 20 minut.
Cebula i masa
Rozgrzej piekarnik do 180°C. Cebulę pokrój w kostkę i smaż na oleju na niedużym ogniu z liśćmi laurowymi, zielem angielskim i goździkami, aż się zeszkli. Przyprawy wyjmij i wyrzuć.
Połącz soczewicę, kaszę, cebulę, 100 ml oleju, sos sojowy, szczyptę soli i resztę przypraw. Zmiksuj blenderem ręcznym, spróbuj i dosól, jeśli trzeba. Na końcu wmieszaj łyżką żurawinę.
Źródła różnią się tu jedną rzeczą. Jadłonomia miksuje masę na gładko, bo dobrze zmiksowana masa wchłania olej. Dobre Zielsko zostawia trochę grudek, a gdy masa jest za sucha i nie chce się miksować, dolewa odrobinę oleju. Wybierz konsystencję, którą lubisz.
Pieczenie i studzenie
Formę wyłóż papierem albo posmaruj olejem i wysyp bułką tartą, przełóż masę, wyrównaj i piecz 40-45 minut, aż wierzch pokryje się złotą skórką. Jeśli po tym czasie nie jest złoty, dopiekaj go 10-15 minut.
Prosto z piekarnika pasztet jest jeszcze płynny i tężeje dopiero, gdy stygnie. Żeby nie opadł, zostaw go na 30-60 minut w piekarniku z lekko uchylonymi drzwiczkami. Potem studź go w temperaturze pokojowej i wstaw do lodówki w ciągu 1-2 godzin od upieczenia. Krój dopiero schłodzony pasztet.
Wersja z grzybami
Kaszę i soczewicę gotuj, każdą z 3 liśćmi laurowymi, a liście potem wyjmij. Słonecznik namocz w letniej wodzie na około pół godziny. Suszone grzyby opłucz i namocz na około 40 minut. Wodę z moczenia zachowaj i użyj jej do gotowania soczewicy, a grzyby odciśnij i pokrój. Pieczarki pokrój drobno i podduś na patelni, aż puszczą wodę. Dodaj 2 łyżki oleju, grzyby leśne oraz cebulę i smaż 5-6 minut, a pod koniec dodaj 2 ząbki czosnku i część ziół.
Zmiksuj soczewicę, kaszę, połowę grzybów, namoczony słonecznik, olej, resztę czosnku, płatki drożdżowe i przyprawy. Odstaw masę na około 30 minut, potem wmieszaj drugą połowę grzybów. Połowę masy przełóż do formy, ułóż na niej śliwki i przykryj resztą masy. Piecz około 45 minut w około 180°C.
Wersja roślinna
Popularne przepisy AniaGotuje i Kwestii Smaku sklejają pasztet jajkami. AniaGotuje dodaje 2 jajka i 2 łyżki mąki ziemniaczanej do czerwonej soczewicy z ryżem, a Kwestia Smaku 3 jajka do czerwonej soczewicy z batatami lub marchewką.
W wersji roślinnej tę rolę przejmuje kasza jaglana. Skleja pasztet, nadaje mu aksamitną konsystencję i pozwala go kroić, a środek zostaje wilgotny. Ten sam sposób stosuje Dobre Zielsko. Pytana o inną kaszę, Jadłonomia odpowiada, że jaglana jest niezbędna, bo tylko ona tak dobrze klei składniki.
Sama AniaGotuje zauważa, że po zamianie jajek na „galaretkę” z siemienia lnianego jej pasztet byłby wegański. Ilości do takiej zamiany nie podaje, więc trzymamy się kaszy jaglanej, którą oba wegańskie przepisy podają z dokładnymi proporcjami.
Najczęstsze błędy
- Pasztet się rozpada. Masa była za słabo zmiksowana i nie wchłonęła oleju albo soczewica i kasza się rozgotowały.
- Wilgotny spód. Posmaruj formę olejem i grubo wysyp bułką tartą lub mielonymi orzechami.
- Pasztet opada. Po upieczeniu zostaw go na 30-60 minut w piekarniku z lekko uchylonymi drzwiczkami.
- Krojenie na ciepło. Gorący pasztet jest płynny, a kroi się dobrze dopiero po wystygnięciu.
- Gorzka kasza. Przepłucz ją dwa razy zimną wodą, a potem przelej wrzątkiem.
- Inna kasza w miejsce jaglanej. Według Jadłonomii żadna inna tak dobrze nie klei składników.
Przechowywanie
Trzymamy się zaleceń brytyjskiej Food Standards Agency (FSA): ugotowane jedzenie studź w temperaturze pokojowej i wstaw do lodówki w ciągu 1-2 godzin.
Lodówka powinna mieć 0-5°C. Zjedz pasztet w ciągu 48 godzin, a jeśli nie zdążysz, zamroź go.
Zamrażarka powinna mieć około -18°C. Pasztet zamknij w szczelnym pojemniku albo owiń folią do mrożenia i podpisz. Zamroź go w porcjach, na przykład w plastrach, to rozmrozisz tylko tyle, ile potrzebujesz. Rozmrażaj w lodówce i zjedz w ciągu 24 godzin od rozmrożenia.
Skąd ten przepis
Podstawą jest pasztet soczewicowy z żurawiną z Jadłonomii. Drugim, niezależnym przepisem wegańskim jest pasztet z soczewicy z grzybami leśnymi z Dobrego Zielska. Przepisy AniaGotuje i Kwestii Smaku cytujemy tylko po to, żeby pokazać popularną wersję z jajkami. Zasady przechowywania podajemy za FSA.
Gdzie źródła się różnią:
- soczewica: 200 g (Jadłonomia, keksówka ok. 20 x 11 cm) albo 300 g (Dobre Zielsko, keksówka ok. 30 cm);
- masa: gładka (Jadłonomia) albo z grudkami (Dobre Zielsko);
- smak: majeranek, cząber, lubczyk i żurawina (Jadłonomia) albo grzyby leśne, pieczarki i śliwki (Dobre Zielsko);
- studzenie: oba przepisy zostawiają pasztet na noc poza lodówką, a my podajemy zasadę FSA.
Jadłonomia podaje pasztet z żurawiną na wierzchu albo solo, a Dobre Zielsko ze świeżymi ziołami i sosem żurawinowym, śliwkowym lub grzybowym. Sos grzybowy zrobisz według naszego przepisu na sos grzybowy. Na świątecznym stole postaw pasztet obok pierogów z kapustą i grzybami albo barszczu czerwonego, a na deser podaj sernik wegański.
